This article has still to be translated

Handboek voor Veldherbalisten

De Basisprinciepes van Eerste Hulp bij Oorlogsverwondingen

Inhoudsopgave

  1. Deel I
  2. Deel II
  3. Deel III
  4. Deel IV
  5. Appendix I

Inleiding

Dit handboek voor veldherbalisten behoort bij het diploma van herbalist in militaire dienst. Na de opleiding dient u dit naslagwerk ten aller tijden bij uw E.H.B.O.kit te bewaren.

Dit boekwerk bestaat uit vier delen. Het eerste deel gaat over de E.H.B.O.-kit. Hierin wordt verteld waaruit de kit minimaal moet bestaan en waar de verschillende materialen voor dienen. In het tweede deel wordt beschreven waar u rekening mee dient te houden als u op een militaire expeditie wordt gezonden. In het derde deel vind u de behandelwijze van verschillende oorlogswonden, gerangschikt op alfabetische volgorde. En in het laatste deel komen de verschillende bruikbare planten aan bod. U leert de planten niet alleen herkennen, maar ook gebruiken in het veld.

Deel I: De Eerste Hulp bij Oorlogsverwondingen kit

Alvorens u op militaire expeditie wordt gezonden dient u ervoor te zorgen dat uw E.H.B.O.-kit compleet, intact en zuiver is. Draag er tevens zorg voor dat al uw gereedschappen zorgvuldig gereinigd zijn met het extract van Kardiblad. Het lijkt wellicht overbodig om te vernoemen, maar het zou bijzonder onwelkom zijn als een patiënt met enkel een gebroken arm overlijdt, omdat uw materialen niet op een deugdelijke manier ontsmet zijn.

Tot de standaarduitrusting van iedere E.H.B.O.-kit behoren tenminste de volgende materialen.

Materialen

  • Dit boekje!
  • 1 inklapbaar veldmes van laniet. Voor het snijden van planten. Dit mes in geen geval gebruiken als medisch mes en na ieder gebruik zorgvuldig reinigen met water. Indien u verschillende soorten planten wilt snijden, dient u na iedere soort uw mes zorgvuldig met water te reinigen om kruisbesmetting van werkzame bestanddelen te voorkomen.
  • 1 medisch mes. Voor het snijden in patiënten. Dit mes in geen geval gebruiken om planten te snijden. Na ieder gebruik het mes zorgvuldig reinigen met extract van Kardiblad.
  • 5 injectienaalden, afgeschermd met een kurk. Gebruiken voor het geven van injecties.
  • 1 hechtnaald en hechtdraad. Voor het hechten van grote verwondingen.
  • 1 Vuurtje. Een soort kaars die op olie werkt. De olie zorgt ervoor dat de vlam extra warm is, en zo kan die gebruikt worden voor het maken van een brouwvuur.
  • 1 brouwkolf om elixers te brouwen. Een brouwkolf is een glazen kolf met een metalen bodem. Aan deze metalen bodem zitten uitklapbare pootjes bevestigd, zodat je hem boven een vuurtje kunt zetten.
  • 5 lege flacons voor elixers. Een gebruikte flacon eerst reinigen met extract van Kardiblad en dan naspoelen met water.
  • 10 afsluitbare kruidenzakjes. Voor het droog en veilig bewaren van kruiden. Nooit meer dan één soort in een kruidenzakje bewaren.
  • 1 hardstenen vijzel met koperen inzetschaal. Voor het vermalen van kruiden.
  • 1 paar beschermende handschoenen. Voor het oogsten van kruiden.
  • 5 potten basiszalf. Voor het maken van verschillende balsems.

Verpleegmiddelen

  • 2 flacons extract van Kardiblad. Te gebruiken voor het reinigen van uw materialen en als ontsmettingsmiddel voor wonden.
  • 15 pakketten met veenmosverband. Voor het verbinden van grote open wonden.
  • 1 droogverpakking Poederweb. Voor het stollen van kleine oppervlakkige wonden.
  • 1 pakket Dovesteek. Voor het snel verdoven van verwondingen.
  • 1 potje slaapbollen. Om manschappen die te zwaar gewond zijn in te laten slapen.
  • 50 rollen verband. Voor het verbinden van verwondingen.
  • 1 pot ontsmettingsbalsem. Voor het ontsmetten van wonden.

De verpleegmiddelen kunnen eventueel nog uitgebreid worden met andere lang houdbare verpleegmiddelen. Afhankelijk van de bestemming van de militaire expeditie en het gewicht van het overige materiaal dat u moet dragen.
Verpleegmiddelen die maar kort houdbaar zijn zult u tijdens de expeditie moeten inslaan.

Deel II: Aandachtspunten bij een militaire expeditie.

Indien u wordt uitgezonden op een militaire expeditie zijn er een aantal punten waar u op dient te letten.

Voorbereidingen

  • Controleer voor u gaat goed of uw E.H.B.O.-kit volledig is en alle elixers en balsems nog vers zijn.
  • Reinig voor het vertrek al uw gereedschappen met het extract van kardiblad.
  • Bestudeer de route die zal worden afgelegd naar het front, zodoende kunt u vooraf al anticiperen welke kruiden u tegen zult komen.

Op missie

  • Houd uw voorraden in de gaten. Als je tijdens de reis naar het front al materialen verbruikt zorg dan dat je op tijd nieuwe kruiden snijdt. Niets is zo erg dan aankomen op een slagveld, om er achter te komen dat je poederweb al op is.
  • Een goede veldherbalist bewaakt niet alleen de fysieke gezondheid van de manschappen, maar ook de mentale gezondheid. Een gelukkige strijder is een goede strijder. Moedig de manschappen aan, zing liederen en prijs de moed van de soldaten. Hierdoor zult u niet enkel de moraal hoog houden, maar de manschappen zullen u ook meer vertrouwen.
  • Besteed indien mogelijk ook tijd aan kleine ongemakken, zoals buikpijn of muggenbulten. Als de soldaten zich beter voelen zullen ze ook beter vechten.
  • Gebruik tijdens een militaire expeditie geen alcoholische dranken. Er kan te aller tijden iets gebeuren waarvoor medische hulp noodzakelijk is.

In het veld

  • Volg de bevelen van uw bevelhebber altijd zo goed mogelijk op.
  • Let op uw eigen veiligheid! Een herbalist kan alleen anderen helpen als hij zelf niets mankeert. Blijf uit de buurt van de meest hevige gevechten en blijf altijd achter het front. Als u een zwaard tussen uw ribben krijgt, moet u verpleegd worden door een andere herbalist. Dit houdt in dat twee herbalisten op dat moment geen militairen aan het verplegen zijn.
  • Tijdens een gevecht is het de taak van de herbalist om ervoor te zorgen dat zoveel mogelijk soldaten op de been blijven om te kunnen vechten. Rigoreuze maatregelen, zoals verdovingen met dovesteek en wondverzorging met Poederweb dienen te worden toegepast om gewonde manschappen weer snel op te lappen.
  • Verpleeg tijdens een gevecht eerst de licht gewonden. Iemand met een gebroken been zal toch niet meer kunnen deelnemen aan het gevecht. Iemand die door een pijl is geschampt zal weer snel aan het gevecht kunnen deelnemen indien je hem even behandeld met poederweb.
  • Een goede veldherbalist is handig met pijl en boog. Zodoende is het mogelijk om vanaf een grotere afstand toch iets bij te dragen aan de overwinning.
  • Als u ziet dat een gewonde soldaat het niet meer gaat redden en in veel pijn verkeert, wees dan humanitair en geef hem een slaapbol.

Behandeling van oorlogswonden.

Dit gedeelte van het handboek lijkt te gebruiken als naslagwerk, maar een dergelijk gebruik wordt u ten zeerste afgeraden. Indien u in het veld de juiste behandelwijze nog moet opzoeken verliest u kostbare tijd. Bovendien staat het zeer onprofessioneel en zullen uw patiënten het vertrouwen in u verliezen. Gebruik dit deel enkel als leerboek zodat u in het veld direct weet wat u te doen staat.

Botbreuken

Het belangrijkste dat u moet weten over botbreuken is dat ze zelden dodelijk zijn. Een soldaat met een botbreuk kan waarschijnlijk niet meer vechten. Dit betekent dat een botbreuk geen prioriteit heeft voor behandeling.

Als je de tijd hebt bekijk de breuk nauwkeurig. Een eventuele open breuk desinfecteren met het extract van kardiblad. Daarna de wond goed verbinden met een veenmosverband.

Een breuk aan armen of benen dient u te spalken. Andere breuken zo goed mogelijk rechtzetten en de patiënt bedrust voorschrijven. Als pijnstilling een 50% oplossing van Spikkelberk extract toedienen.

Brandwonden

Het belangrijkste bij de behandeling van brandwonden is het koelen van de getroffen huid. Bij voorkeur in stromend water, maar iedere waterbron voldoet. Vervolgens de huid goed behandelen met ontsmettingszalf en verbinden met verband.

Giffen

Het behandelen van giffen is lastig. Er zijn veel verschillende giffen. Tenzij u de exacte samenstelling van het vergif kent is het moeilijk om het juiste tegengif toe te dienen. Vandaar dat deze handelswijzen er op gericht zijn de verspreiding van een gif door het lichaam tot een minimum te beperken.

  • Houd het slachtoffer rustig en laat hem of haar liggen. Onrustige patiënten kunt u een glas water met 5 druppels extract van schapenwolk laten drinken.
  • Bij slachtoffers die het vergif door de mond hebben binnengekregen het braken opwekken.
  • Bij slachtoffers die het vergif via een beet of steek hebben binnen gekregen sterke zuigkracht uitoefenen op de locatie rond de beet of steek. Wees voorzichtig zelf geen gif binnen te krijgen. Indien het slachtoffer de plaats van de beet of steek met de mond kan bereiken, het slachtoffer zelf het gif uit laten zuigen.
  • Bij slachtoffers die het vergif via een wond hebben binnen gekregen, bijvoorbeeld door een vergiftigde pijl, de wond met stromend water reinigen.
  • Indien het gif in één der ledematen zit kun u proberen het lichaamsdeel af te binden om de verspreiding van het gif door de rest van het lichaam te voorkomen. Een nadeel van deze methode is dat het lichaamsdeel hoogstwaarschijnlijk geamputeerd moet worden.
  • Bij pijnklachten spikkelberk extract toedienen.

Infecties

Indien uw patiënt een infectie oploopt kunt u er zeker van zijn dat u het advies in dit handboek niet tot op de letter heeft gevolgd. En als u mijn welbedoelde aanbevelingen niet opvolgt, dan meent u het dus beter te weten dan ik. In dat geval kunt u het mooi zelf uitzoeken.

Als u mijn raadgevingen wel wilt volgen, dan raad ik u aan om het materiaal dat u gebruikt en de wonden die u verzorgt altijd goed te ontsmetten met respectievelijk extract van kardiblad en ontsmettingsbalsem. Dit voorkomt gevaar op besmettingen en infecties.

Pijlwonden

Indien een strijder gewond raakt door een pijl of schicht dient u de volgende werkwijze aan te houden.

  • Controleer de wond en de pijl. Hierbij dient u zich de volgende vragen te stellen. Heeft de pijl een ader of orgaan geraakt? Zijn er tekenen van vergif op de pijl? Heeft de pijl weerhaken? Steekt de pijlpunt aan de achterkant uit de wond?
  • Indien de pijl op een veilige manier verwijderd kan worden dient u dit te doen. Als dit niet gaat de pijl enkele centimeters voor de wond afbreken en hem op een later tijdstip op een zorgvuldige manier verwijderen.
  • Indien er tekenen van vergif aanwezig zijn de wond zorgvuldig spoelen met water.
  • De wond behandelen met ontsmettingsbalsem.
  • Eventueel dovenetel toevoegen om de pijn te blokkeren.
  • Eventueel de wond hechten.
  • De wond verbinden. Indien de pijl of schicht nog gedeeltelijk in de wond zit hier omheen verbinden.

Steek- en snijdwonden

Steekwonden en snijdwonden zijn de meest voorkomende wonden in een oorlogssituatie. Gelukkig zijn ze over het algemeen ook gemakkelijk te behandelen. Draag er zorg voor dat je de wond goed ontsmet met ontsmettingsbalsem. Diepe wonden eerst hechten en daarna verbinden. Indien de wond nog flink bloedt gebruik je een veenmos verband. Tegen de pijn dovesteek of extract van spikkelberk gebruiken.

Deel VI: De geneeskrachtige werking van planten.

In dit gedeelte leert u over diverse planten met een herbalistische werking. U leert hoe u de verschillende planten kunt herkennen en hoe u ze dient te gebruiken. Voor het gemak zijn de planten gerangschikt op alfabetische volgorde.

Plant: Banzaiboompje

Werking: Tegen verkoudheid
Herkenning: Ziet eruit als een tak van een struik, of een bloem (gewoonlijk wel met een harde bruine stengel) en heeft een mond die er uit ziet als die van een Venus Vliegenvanger.
Gebruik: De gifklieren van deze plant zitten aan de basis van de ‘mond’. Deze mond afbinden en het gif met een injectienaald uit de gifklieren halen. Het gif mengen met kokend water en ongeveer drie minuten laten brouwen. Als het mengsel een prikkelend aroma verspreid is het klaar. De patiënt boven een bak met het brouwsel laten stomen.

Plant: Dovesteek

Werking: Verdovingsmiddel
Herkenning: De plant heeft een bloedrode bloem van lange, tong-achtige bladeren die achterover buigen vanaf zijn stamper. De bloembladen hebben doorns. Let op met het oogsten van deze bloemen. Als je door een doorn wordt geprikt zul je een tijdje geen gevoel in je vingers hebben.
Gebruik: Een blad met doornen moet in de wond gelegd worden zodat het gif de zenuwen verdoofd. Eventueel verbinden om te voorkomen dat het blad van de wond valt. Dit verdooft alleen de pijn. De wond moet op een later tijdstip nog goed verzorgd worden. Dovesteek is dan ook alleen te gebruiken als lapmiddel.

Plant: Geel Veenmos

Werking: Verzorging van open wonden
Herkenning: In het begin van de lente vormt het mos gele sporenkapsels op een dunne steel van ongeveer tien centimeter hoog. Hieraan heeft het mos zijn naam te danken, want verder is het mos gewoon groen en lijkt veel op andere haarmossen.
Gebruik: Het mos reinigen van onzuiverheden en al het water er uit wringen. Eventueel het mos nog laten drogen in de zon. Aan het droge mos enkele druppels extract van kardiblad toevoegen voor desinfectie.

Plant: Gongelnarcis

Werking: Tegen gevolgen van insectenbeten.
Herkenning: De Gongelnarcis heeft een gele bloem, met dezelfde vorm als de gewone narcis. Maar het grote verschil met de gewone narcis is, dat deze bloem van kleur verandert als de zon er op schijnt. Hij krijgt dan een oranje kleur, omdat de zon met zijn stralen de bloemblaadjes verwarmt. Als de zon weg gaat, krijgt de narcis langzaam zijn gewone gele kleur weer terug. Ook heeft hij meerdere bloemen aan een plant, in plaats van één.
Gebruik: Het stuifmeel van de plant verzamelen. Dit kan op verschillende manieren worden verwerkt. Koken met water geeft het beste effect, maar het mengsel is slechts kort houdbaar. Ook kun je het stuifmeel mengen met basiszalf, om er een lang houdbare balsem van te maken. De sterkte van het mengsel hangt af van de verhouding zalf en stuifmeel.

Plant: Hemelklokje

Werking: Ontsmetten
Herkenning: Hemelklokjes zijn bloemen van ongeveer een halve meter groot. Na 30 cm groene stengel buigen ze echter om en hangt de rest naar beneden. De witte bloemen zien er uit als klokjes.
Gebruik: Het sap in de stelen van de bloem heeft een ontsmettende werking. Snij de stengel in stukjes en kook ze ongeveer een half uur in de brouwkolf. Verwijder dan de stengels en laat het sap indikken. Vermeng het dan met extract van kardiblad en basiszalf om de ontsmettingsbalsem van te maken. De enige juiste mengverhouding voor ontsmettingsbalsem is 5 delen basiszalf, 2 delen extract van kardiblad en 1 deel extract van hemelklokjes.

Plant: Kardiblad

Werking: Desinfecterend
Herkenning: Kardiblad is een plant met lange steel. De bladeren zijn net onder de groene en onopvallende bloem bevestigd. Deze bladeren hebben de vorm van een eikenblad en de bloem is komvormig.
Gebruik: Het sap in de bladeren van kardiblad heeft een desinfecterende werking. Kook de bladeren gedurende ongeveer tien minuten. Als het brouwsel van groen naar geel kleurt is het klaar. Het sap zonder de bladeren in een lege flacon gieten en afsluiten. Pas als het extract goed is afgekoeld kun je de dop weer verwijderen voor gebruik.

Plant: Perenbloem

Werking: Antigif
Herkenning: Deze plant met paarse bloemen is gemakkelijk te herkennen aan de grote peervormige stamper. De perenbloem komt alleen voor aan de oevers van de purperen zee.
Gebruik: Eerst dien je de kroonbladen van de bloem tien minuten te brouwen in een brouwkolf. Vervolgens met een injectienaald het vocht uit de stamper verwijderen en in een lege flacon opvangen. Per stamper voeg je 50 druppels van het brouwsel toe om te voorkomen dat het elixer gaat stollen.

Plant: Schapenwolk

Werking: Slaapmiddel
Herkenning: Schapenwolk is een plant die veel lijkt op een paardenbloem, maar een veel kortere stengel heeft, zodat het lijkt alsof de plant direct op de bladeren rust.
Gebruik: Het slaapmiddel dat van deze plant kan worden gemaakt is zeer sterk. Gebruik minimaal 1 liter water en maximaal 1 bloem. Laat de bloem tien minuten koken totdat het brouwsel een lichte gele gloed krijgt. Slechts drie druppels in een glas water is voldoende om iemand binnen korte tijd in een hele diepe slaap te krijgen.

Plant: Slaapbol

Werking: Voor humane euthanasie
Herkenning: De slaapbol is een klaproos met gele kroonbladen. De plant wordt tussen de 30 en de 50 cm. groot. De plant heeft vier stampers per bloem. Aan het einde van de bloeitijd vormt iedere stamper een afzonderlijke zaadbol.
Gebruik: Aan het eind van de bloeitijd kan men in het zaadbeginsel een inkeping maken met een mes, om zo de melk te oogsten. Droog de melk op en vermaal het tot poeder. Dit poeder kan in de mond gestrooid worden, waar het oplost in speeksel en opgenomen wordt in het bloed. Dit is een humane oplossing voor soldaten die te ernstig gewond zijn om te overleven. Het gif in de slaapbollen legt eerst de zenuwen lam. Hierdoor voelt het slachtoffer geen pijn meer. Vervolgens valt het slachtoffer in een diepe slaap. Tenslotte legt het gif alle spieren stil, dus ook de hartspier. Het slachtoffer overlijdt snel en zonder pijn.

Plant: Spikkelberk

Werking: Voor pijnstilling
Herkenning: De spikkelberk is een berk met kleine okerkleurige blaasjes op de bast.
Gebruik: De witte bast oogsten en in een brouwkolf een kwartier brouwen. Het lichtgele elixer is een zeer effectieve pijnstiller. Het kan bij hele hevige pijnen onverdund worden gebruikt, maar meestal wordt er een 50% of 25% oplossing van het extract gebruikt.

Plant: Tentionstruik

Werking: Tegen hoofdpijn
Herkenning: De Tentionstruik is een redelijk grote struik met blauwe bloemen en kleine gele bessen. De bloemen lijken qua bouw enigszins op boterbloemen.
Gebruik: De bessen kunnen direct van de struik worden gegeten. Ze smaken smerig, maar helpen goed tegen hoofdpijn.

Recept voor basiszalf

  • 70 gram notenolie
  • 13 gram geitenboter
  • 13 gram bijenwas
  • 4 gram linuszaden
  • 5 druppels extract van kardiblad

Maal de linuszaden fijn in de vijzel. Voeg de was en de boter toe en meng het tot een homogeen geheel. Voeg, onder constant mengen, de olie druppelsgewijs toe aan het mengsel. Voeg tenslotte nog 5 druppels extract van kardiblad toe.
De basiszalf is een jaar houdbaar.

Terug naar de Bibliotheek...